3. స్పోర్టకస్ - (71 BC) తిరుగుబాటు
అతను ఓడిపోయాడు చనిపొయాడు క్రీస్తు కి పూర్వమే పుట్టాడు గిట్టాడు . కానీ అతని పేరు చెప్తే దోపిడీదారులందరికీ బెదురు. ఎందుకా ? వారు శ్రామికవర్గాల జనాన్ని పందులకంటే హీనంగా చూస్తారు . కానీ ఆజనాలు ఉగ్రనరసింహులుగా మారి విజృంభించగలరన్న సత్యాన్ని చరిత్రలో మొదటిసారిగా చెప్పినవాడు స్పోర్టకస్.(రాచకొండ విశ్వనాధశాస్త్రి)
చారిత్రక ఆధారాలు
స్పార్టకస్ జీవితానికి సంబంధించిన ప్రధాన వృత్తాంతాలు ప్లూటార్క్ మరియు అప్పియన్ రచనల ద్వారా లభించాయి.
ప్లూటార్క్ రచించిన క్రాసస్ జీవితం, అప్పియన్ రచించిన పౌర యుద్ధాలు బానిసల తిరుగుబాటుకు సంబంధించిన ముఖ్యమైన వివరాలను అందిస్తాయి.
అయితే ఇవన్నీ స్పార్టకస్ మరణం తర్వాత చాలా కాలానికి వ్రాయబడ్డాయి. సమకాలీన ప్రత్యక్ష ఆధారాలు లేవు.
స్పార్టకస్ ఎవరు?
స్పార్టకస్ థ్రేస్ ప్రాంతంలో (ప్రస్తుతం బల్గేరియా ప్రాంతం) స్ట్రైమోన్ నది సమీపంలో జన్మించినట్లు భావిస్తారు.
అతను మేడి తెగకు చెందినవాడై ఉండవచ్చని చరిత్రకారులు సూచిస్తారు.
బానిసగా మార్చబడే ముందు అతను రోమన్లకు సైనికుడిగా పనిచేసినట్లు సమాచారం.
గ్లాడియేటర్ నుండి విప్లవకారుడిగా
క్రీ.పూ. 73లో కాపువా సమీపంలోని గ్లాడియేటర్ పాఠశాల నుండి సుమారు 70 మంది ఇతర గ్లాడియేటర్లతో కలిసి తప్పించుకున్నాడు.
ఇదే తిరుగుబాటుకు ఆరంభం.
చిన్న సమూహంగా మొదలైన ఈ బలగం తరువాత 70,000 మందికి పైగా పెరిగింది.
సైనిక ప్రతిభ
విభిన్న నేపథ్యాల నుండి వచ్చిన అనుచరులకు అధికారిక శిక్షణ లేకపోయినా, స్పార్టకస్ ఒక సమర్థవంతమైన వ్యూహకర్తగా నిలిచాడు.
అతని దళాలు అనేక రోమన్ సైనిక విభాగాలను ఓడించాయి.
రోమ్కు సవాలు
ఈ తిరుగుబాటు రోమన్ అధికారానికి పెద్ద సవాలుగా మారింది. దీనిని అణచివేయడానికి వరుసగా సైనిక దండయాత్రలు జరిగాయి.
చివరకు ఈ బాధ్యత మార్కస్ లిసినియస్ క్రాసస్కు అప్పగించబడింది.
చివరి యుద్ధం
క్రీ.పూ. 71లో స్పార్టకస్ సైన్యాలు ఓడిపోయాయి.
చివరి యుద్ధంలో స్పార్టకస్ మరణించినట్లు భావిస్తారు. కానీ అతని శరీరం ఎన్నడూ కనుగొనబడలేదు.
పట్టుబడిన 6,000 మంది తిరుగుబాటుదారులను అప్పియన్ వే మార్గంలో శిలువ వేశారు.
స్పార్టకస్ ఉద్దేశ్యం
కొన్ని ఆధారాలు అతను ఇటలీ నుండి తప్పించుకోవాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నాడని చెబుతాయి.
మరికొన్ని ఆధారాలు అతను సామాజిక న్యాయం మరియు స్వేచ్ఛ కోసం పోరాడాడని సూచిస్తాయి.
వారసత్వం
స్పార్టకస్ పేరు ప్రతిఘటన, స్వేచ్ఛ, విప్లవానికి చిహ్నంగా నిలిచింది.
కార్ల్ మార్క్స్, టూసైంట్ లూవర్టూర్ వంటి వ్యక్తులపై అతని ప్రభావం ఉందని చెప్పబడుతుంది.
సాహిత్యం, టెలివిజన్, చలనచిత్రాలలో అతని కథ అనేకసార్లు చిత్రీకరించబడింది.
వోల్టేర్ మూడవ బానిస యుద్ధాన్ని “చరిత్రలో ఏకైక న్యాయమైన యుద్ధం”గా అభివర్ణించాడు.