చారిత్రక గతిని నిర్దేశించిన తాత్వికులు

1. బుద్ధుడు (563 – 483 BC)

సిద్ధాంతం: ప్రతిత్య సముత్పాదం (పటిచ్చ సముప్పద)

మూల భావం: కార్య–కారణ సంబంధం

వివరణ: ఒక దాని కారణంగా మరొకటి జరుగుతుంది

తత్వ దృష్టి: గతి తార్కిక భౌతిక వాదం

తాత్వికుల ఆలోచనలు సమాజాన్ని మారుస్తాయి