వేమన పద్యములు – తాత్పర్యములు
18.వ పద్యం
ఆకలన్న వారికన్నంబు బెట్టితే,
హరునకర్పితముగ నారగించు;
ధనవిహీనునకిడు దానములటువలె.
తాత్పర్యం
ఆకలితో ఉన్నవారికి అన్నం పెట్టడం భగవంతునికే సమర్పించినట్లే. అలాగే పేదవారికి చేసిన దానం నిజమైన దానం అవుతుంది. అవసరంలో ఉన్నవారికి సహాయం చేయడమే ధర్మమని వేమన బోధిస్తున్నాడు.
19.వ పద్యం
కలిగి పెట్టలేని కర్మజీవులకెల్ల,
తిరిపెము దొరకదు దీనులార!
తెలియ జూచుకొనుడు దృష్టాంతమిది మీకు.
తాత్పర్యం
సంపాదించిన దానిలో కొంత భాగాన్ని ఇతరులతో పంచుకోలేని వారికి నిజమైన సంతృప్తి లభించదు. దాతృత్వం లేని జీవితం అసంపూర్ణం. పంచుకోవడం ద్వారా కలిగే ఆనందమే గొప్ప సంపద అని వేమన సూచిస్తున్నాడు.
20.వ పద్యం
తిరిపెగా డయినను తిరిపెమెత్తినయట్టి,
తిరిపెమందు తాను తిరిపెమిడిన;
తిరిపెము తిరిపెమున దిగబడి పోవురా.
తాత్పర్యం
పిసినారితనం మనిషిని క్రమంగా దిగజారుస్తుంది. ఎంత సంపద ఉన్నా దానిని ఉపయోగించకుండా, పంచుకోకుండా దాచిపెడితే ఆ సంపద కూడా ప్రయోజనం లేకుండా పోతుంది. దురాశ చివరికి నష్టానికే దారి తీస్తుంది.
21.వ పద్యం
తాము బలిమి బెట్ట తమకు తామె కల్గు,
నడుగనిడి న తామునడుగ గలుగు;
నిందునీని వానికి ఎందును కల్గదు.
తాత్పర్యం
ఇతరులకు సహాయం చేసినవారికి అవసర సమయంలో సహాయం లభిస్తుంది. కానీ ఎప్పుడూ ఇతరులను నిందించే, సహకరించని వ్యక్తికి ఎవరూ తోడుగా నిలవరు. మనం చేసే మంచే తిరిగి మనకు వస్తుంది.
22.వ పద్యం
తాము గడన సేయు ధనము తమదియని,
నమ్మి యుండ్రు వెర్రి నరులు భువిని;
తామునొ కరికిచ్చు ధనమింతియే కాక,
కడ మది తమకేల గలుగు, వేమా!
తాత్పర్యం
సంపాదించిన ధనం శాశ్వతంగా తమదేనని భావించడం అవివేకం. మనిషి మరణించినప్పుడు ధనం వెంట రాదు. అందువల్ల ధనాన్ని సద్వినియోగం చేసి, దానధర్మాలకు వినియోగించాలనే సందేశాన్ని వేమన ఇస్తున్నాడు.
భావం
- ఆకలిగొన్నవారికి అన్నదానం చేయడం భగవంతుని సేవతో సమానం.
- పంచుకునే గుణం నిజమైన సంపద.
- పిసినారితనం మనిషిని దిగజారుస్తుంది.
- మనం చేసే మేలు తిరిగి మనకే వస్తుంది.
- ధనం శాశ్వతం కాదు; ధర్మకార్యాలకు వినియోగించినప్పుడే సార్థకం.
