వేమన తత్వ పద్యములు – భావ తాత్పర్యాలు
136.relegious
అంత కొరత దీరి యతిశయ కాముడై
నిన్ను నమ్మి చాల నిష్ఠతోడ,
నిన్ను గొల్వ ముక్తి నిశ్చయముగ గల్గు.వి
మనసులోని కోరికలు తగ్గించి, దైవంపై నిజమైన విశ్వాసం మరియు నిష్ఠ కలిగినవారికి ముక్తి తప్పకుండా లభిస్తుంది. భక్తి అనేది బాహ్యాచారంలో కాదు; అంతరంగ విశ్వాసంలో ఉందని వేమన చెప్పాడు.
137.తత్వయోగి స్థితి -తాత్విక
తత్వము తిరమైన తావుల వెదకుచు,
తాను తత్వమగును; తత్వయోగి
తలపులన్ని యుడుగ,తానే పో తత్వంబు. వి.
తత్వజ్ఞాని ప్రపంచపు భేదాలను దాటి, తానే తత్వస్వరూపంగా మారిపోతాడు. అతనికి స్వార్థ ఆలోచనలు ఉండవు. ఆత్మజ్ఞానం పొందినవాడు తత్వంలో లీనమవుతాడని వేమన తెలిపాడు.
138.ద్వంద్వ స్వభావం- తాత్విక
మాటలాడ వేరె మనసు కొలది వేరె;
యొడలి గుణము వేరె యోజ వేరె;
యెట్లు గల్గు ముక్తి యేలాగు తనలాగు! వి.
మాట ఒకటి, మనసు మరోటి, ప్రవర్తన ఇంకొకటి అయితే నిజమైన ఆధ్యాత్మికత కలగదు. అంతరంగం–బాహ్యంగం ఏకరూపంగా ఉన్నప్పుడే ముక్తి సాధ్యమని వేమన హెచ్చరించాడు.
139.దైవ కరుణ ప్రాముఖ్యం -relegious
వెలది చక్కదనము వెరవైన యీడును,
విభుని కరుణ లేక వితగనుండు ;
నీదు కరుణ లేక నెర్పులు కొరగావు
స్త్రీకి ఎంత అందం ఉన్నా, సరైన యౌవనం ఉన్నా, భర్త ప్రేమ–ఆదరణ లేకపోతే ఆమె జీవితం వెలితిగా మారుతుంది. అలాగే భగవంతుని కరుణ లేకపోతే మనిషి విద్యలు, నేర్పులు, ప్రయత్నాలు పూర్తిగా ఫలించవు.