వేమన పద్యములు – తాత్పర్యములు (89–93)
89. పద్యం
నీవు నిలిచియుండ, నిఖిలంబు నిలువదు;
నిలిచి యుండు నెండ నీరు వలెను;
నీవు నిశ్చయంబు, నిఖిలంబు మాయము.
తాత్పర్యం: నీవు (పరమసత్యం) మాత్రమే శాశ్వతుడు; మిగిలినదంతా నశ్వరమే.
ఈ ప్రపంచంలోని సమస్త వస్తువులు మార్పుకు లోనవుతాయి. ప్రవహించే నీటిలా జీవితం నిరంతరం మారుతూ ఉంటుంది. శాశ్వతమైనది ఆత్మతత్వమే గాని, ప్రపంచ వైభవం కాదు. అందువల్ల మాయా ప్రపంచంలో మునిగిపోకుండా సత్యాన్ని గ్రహించాలి.
90. పద్యం
మొదట నతడు జ్ఞానముద్రాంకితుడు గాక,
నా విధమును తెలియన జ్ఞుడగుచు;
నడుమ జ్ఞానమొదవ నగుబాటు గాదయా!
తాత్పర్యం90.
నిజమైన జ్ఞాని తనకు తెలియనివి ఉన్నాయని అంగీకరిస్తాడు. కానీ కొద్దిపాటి జ్ఞానం వచ్చిన వెంటనే గర్వపడే వ్యక్తి హాస్యాస్పదుడవుతాడు. జ్ఞానానికి వినయం అలంకారం.
91. పద్యం
పికము వనములోన విలసిల్ల బలికిన,
భంగి ప్రాజ్ఞ జనుల పలుకు గులుకు;
కాకి కూత బోలు కర్మబంధుల కూత.
తాత్పర్యం
కోయిల కూత మధురంగా ఉండినట్లే జ్ఞానుల మాటలు వినసొంపుగా, ప్రయోజనకరంగా ఉంటాయి. కాకి కూతలాగా అజ్ఞానుల మాటలు కఠినంగా, ప్రయోజనం లేనివిగా ఉంటాయి.
92. పద్యం
చిక్కియున్న వేళ సింహంబు నైనను,
బక్క కుక్క చేరి బాధసేయు;
బలిమి లేని వేళ పంతంబు సెల్లదు.
తాత్పర్యం
సింహం బలహీనపడినప్పుడు చిన్న జంతువులు కూడా దానిని బాధిస్తాయి. అలాగే మనిషి శక్తి కోల్పోయినప్పుడు అతని అహంకారం పనికిరాదు. పరిస్థితులకు తగిన వినయం అవసరం.
93. పద్యం
జ్ఞానులమని యెంచి చపలాత్ములగు వారు,
తెలివి లేక తమ్ము తెలియలేరు;
కష్టగహనమందు కాడ్పడి యున్నారు.
తాత్పర్యం
తాము జ్ఞానులమని భావించేవారు చాలాసార్లు తమను తాము తెలుసుకోలేరు. ఆత్మపరిశీలన లేకపోవడం వల్ల జీవిత సమస్యల్లో చిక్కుకుని బాధపడుతుంటారు. నిజమైన జ్ఞానం స్వీయ అవగాహనతో ప్రారంభమవుతుంది.
భావం
ఈ పద్యాలలో వేమన ప్రపంచ అనిత్యత, వినయపూర్వక జ్ఞానం, మంచి మాటల విలువ, అహంకార వ్యర్థత, ఆత్మజ్ఞాన అవసరం వంటి గొప్ప జీవిత సత్యాలను బోధించాడు. తనను తాను తెలుసుకున్నవాడే నిజమైన జ్ఞాని. ప్రపంచంలోని వైభవాలు, హోదాలు, అహంకారాలు అన్నీ తాత్కాలికమైనవని, సత్యజ్ఞానం మరియు వినయమే మానవుని నిజమైన సంపదలని వేమన ఉపదేశించాడు.
CONCEPT ( development of human relations and human resources )