వేమన పద్యములు – తాత్పర్యములు (115–119)
యోగి వేమన ఈ పద్యాలలో లోభం, అజ్ఞానం, మోహం, కుటుంబజీవితం, మరణసత్యం వంటి అంశాలపై విలువైన నీతి బోధలను అందించాడు.
📖 ౧౧౫. లోభుల గతి
మొదట నా సబెట్టి తుద “లేదు పొమ్మ” న,
పరమ లోభులైన పాపులకును;
వారి యుసురు దాకి వగచెడి పోవరా?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
🧠 తాత్పర్యము
మొదట సహాయం చేస్తానని చెప్పి, తరువాత “లేదు” అని పంపించే లోభులు ఇతరుల శాపాలకు గురవుతారు. స్వార్థం చివరికి అపకీర్తినే తెస్తుంది.
🌱 భావము: మాట నిలబెట్టుకోవడం గొప్ప గుణం; లోభం నాశనానికి దారి తీస్తుంది.
📖 ౧౧౬. అజ్ఞాని ప్రాభవం వ్యర్థం
బడుగు నెరుగలేని ప్రాభవంబది యేల?
ప్రోది యిడని బంధుభూతి యేల?
వ్యాధి దెలియలేని వైద్యుడు మరి యేల?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
🧠 తాత్పర్యము
పేదల కష్టాలు తెలియని అధికారానికి విలువ లేదు. సహాయం చేయని బంధుత్వం వ్యర్థం. రోగాన్ని గుర్తించలేని వైద్యుడు ఎలా పనికిరాడో, అలాగే జ్ఞానం లేని గొప్పతనం కూడా పనికిరాదు.
🌱 భావము: హోదా కన్నా సేవాభావమే గొప్పది.
📖 ౧౧౭. గృహస్థుని ధర్మం
తుంట వింటి వాని తూపుల ఘాతకు,
మింట మంట నడుమ మిడుక దరమె?
యింటి యాలు విడిచి ఎట్లు ఉండవచ్చురా?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
🧠 తాత్పర్యము
ఆంగ్ల భావం: మన్మథుడు (కామదేవుడు) కలిగించే గాయాల బాధకు భూమి ఆకాశాల మధ్య ఎక్కడా ఉపశమనం లేదు. తన ఇంటి భార్యను విడిచిపెట్టిన మనిషి ఎలా సుఖంగా జీవించగలడు?
తాత్పర్యం: కుటుంబ జీవితం, దాంపత్య విశ్వాసం మనిషి జీవితానికి ఆధారం. వాటిని వదిలి కామవాంఛల వెంట పరిగెత్తినవాడు శాంతిని పొందలేడు.
📖 ౧౧౮. మోహి స్వభావం
పాముకన్న లేదు పాపిష్ఠమగు జీవి,
యట్టి పాము చెప్పినట్లు వినును;
మోహి దెల్పనెవ్వరి వశమయా?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
🧠 తాత్పర్యము
పాము కూడా కొన్ని సందర్భాలలో నియంత్రణకు లోబడుతుంది. కానీ మోహంలో మునిగిపోయిన మనిషి మంచి మాటలు వినడు. అతన్ని మార్చడం చాలా కష్టం.
🌱 భావము: మోహం మనిషిని వివేకహీనుడిని చేస్తుంది.
📖 ౧౧౯. మరణ సత్యం
ఎవ్వరెరుగకుండ నెప్పుడు పోవునో ?
పోవు జీవమట్ల బొంది విడిచి,
యంత మాత్రమునకునపకీర్తి నెరుగక ,
విరగబడును నరుడు వెర్రి వేమ.
🧠 తాత్పర్యము
మరణం ఎప్పుడు వస్తుందో ఎవరికీ తెలియదు. ఈ తాత్కాలిక జీవితంలో కూడా అపకీర్తి కలిగించే పనులు చేయడం మూర్ఖత్వం. మంచి పేరు సంపాదించడం మనిషి కర్తవ్యం.
🌱 భావము: జీవితం తాత్కాలికం; మంచి పేరు శాశ్వతం.
🌟 సమగ్ర భావం
- లోభం మనిషిని పతనానికి నెడుతుంది.
- సేవ చేయని అధికారం వ్యర్థం.
- కుటుంబ బాధ్యతలను గౌరవించాలి.
- మోహం వివేకాన్ని నాశనం చేస్తుంది.
- మరణాన్ని గుర్తుంచుకొని సత్కీర్తితో జీవించాలి.
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
#వేమన #వేమనపద్యములు #వేమనతాత్పర్యములు #యోగివేమన #తెలుగుసాహిత్యం #నీతిపద్యాలు #మానవవిలువలు #ఆత్మజ్ఞానం #తెలుగుబ్లాగ్ #WordPressSEO #VemanaPadyalu #TeluguLiterature
CONCEPT ( development of human relations and human resources )