వేమన *110(46-50)

వేమన భావజాలం

 వేమన

---

పద్యము – 46

మనసులోని వాని మానుగా దెలసిన,
నుర్విజనులు వాని యోగియండ్రు;
నీవు నిన్నెరుంగ నీవె పో,శివుడవు 

తాత్పర్యం

తన మనస్సులోని నిజస్వరూపాన్ని తెలుసుకున్నవాడినే యోగి అంటారు. మనిషి తనను తాను సరిగ్గా తెలుసుకుంటే దైవత్వాన్ని పొందగలడు.

భావం

ఆత్మజ్ఞానం పొందినవాడు శివస్వరూపుడవుతాడు. నిజమైన యోగం స్వీయ అవగాహనలోనే ఉంది.

---

పద్యము – 47

మాటలోని వాని మహిమతా దెలియక,
మాట దెలియలేక మమత జిక్కె 
మాట దెలసెనేని మరి,ఆత్మయోగిరా 

తాత్పర్యం

మాటల వెనుక ఉన్న సత్యాన్ని గ్రహించకుండా కేవలం పదాలకే పరిమితమైతే జ్ఞానం రాదు. మాటల అసలు అర్థాన్ని గ్రహించినవాడే ఆత్మయోగి.

భావం

జ్ఞానం అనేది శబ్దంలో కాదు, దాని అంతరార్థంలో ఉంటుంది. వివేకంతో ఆలోచించినవాడే సత్యాన్ని గ్రహించగలడు.

---

పద్యము – 48

వ్రేయ వ్రేయగాను విత్తనమనిపించు,
వ్రేయ వ్రేయ ప్రబల వృక్షమగును,
తెలియ తెలియ వాడు,దేవుడనందగు 

తాత్పర్యం

చిన్న విత్తనం క్రమంగా పెరిగి మహావృక్షమవుతుంది. అలాగే జ్ఞానం కూడా కొద్దికొద్దిగా పెరిగి మనిషిని దైవస్వరూపుడిగా మారుస్తుంది.

భావం

జ్ఞానసాధనకు ఓర్పు అవసరం. నిరంతర అభ్యాసం ద్వారా ఉన్నత స్థితిని చేరుకోవచ్చు.

---

పద్యము – 49

గడనగల పురుషుగనుగొని,
యడుగులకును మడుగులిడుదుర తివెలు ధరలో,
గడనవిడు పురుషు గనుగొని,
నడ పీనుగ వచ్చెనండ్రు నాతులు వేమా.

తాత్పర్యం

సంపద కలిగినవారిని ప్రజలు గౌరవిస్తారు. సంపద కోల్పోయినప్పుడు అదే ప్రజలు వారిని నిర్లక్ష్యం చేస్తారు. లోక స్వభావాన్ని వేమన విమర్శిస్తున్నాడు.

భావం

ధనాన్ని చూసి ఏర్పడే గౌరవం శాశ్వతం కాదు. నిజమైన విలువ మనిషి గుణాలలోనే ఉంటుంది.

---

పద్యము – 50

వంటు ద్రప్పునపుడు వంటకము విషంబు,
కంట జూడగానే కంటగించు,
కంటకమున దిన్న, కడి గండమై వచ్చు 

తాత్పర్యం

వంటు ద్రప్పునపుడు వంటకము విషంబు,

కంట జూడగానే కంటగించు,

కంటకమున దిన్న కడి గండమై వచ్చు.

తాత్పర్యం

సరిగా వండని ఆహారం విషంతో సమానంగా హాని చేస్తుంది.

అలాంటి ఆహారాన్ని చూడగానే అసహ్యం కలుగుతుంది.

ఇష్టంలేక, అసహ్యంతో లేదా సరిగా వండని ఆహారాన్ని తింటే అది శరీరానికి తీవ్రమైన అనారోగ్యాన్ని కలిగిస్తుంది.

భావం

ఈ పద్యం ద్వారా ఆహారంలో నాణ్యత, పరిశుభ్రత, సరైన వంట, మరియు ఇష్టపూర్వకంగా భోజనం చేయడం ఎంత ముఖ్యమో బోధించబడింది. కేవలం ఆహారం ఉండడమే కాదు; అది సరిగా వండబడాలి, శుభ్రంగా ఉండాలి, సరైన సమయంలో, ఆనందంతో తినాలి. లేకపోతే ఆరోగ్యానికి హాని కలుగుతుంది.

CONCEPT ( development of human relations and human resources )

వేమన *111(51-55)

వేమన భావజాలం

 వేమన

---

పద్యము – 51

వంటి వచ్చునపుడు వంటకమ మృతంబు,
కంటికింపుగాను కానుపించు,
నొడల తినిన తిండి,వడి మించగను దోరు వి.

తాత్పర్యం

ఆకలిగా ఉన్నప్పుడు సాధారణమైన ఆహారం కూడా అమృతంలా అనిపిస్తుంది. అవసరానికి మించి తింటే అదే ఆహారం బాధకు కారణమవుతుంది.

భావం

మితాహారం ఆరోగ్యానికి మూలం. ఏ విషయంలోనైనా మితిమీరడం హానికరమే.

---

పద్యము – 52

కలిగి ధర్మమివ్వ గానని వారును,
కలిగి తినక చాల గ్రాగువారు,
కలిమి నెచట జూడ,గానక చెడుదురు వి.

తాత్పర్యం

ధనం ఉన్నా దానం చేయని వారు, తామూ సరిగ్గా అనుభవించని వారు చివరకు తమ సంపదను వృథా చేసుకుంటారు. ధనాన్ని సద్వినియోగం చేయాలి.

భావం

సంపదకు నిజమైన విలువ దానధర్మాలలోనే ఉంటుంది. పంచుకోని సంపద శాశ్వతం కాదు.

---

పద్యము – 53

అల్లువాని మృతికి నాత్మ జింతించును,
తనయు మృతికి దానే దల్లడిల్లు,
పుణ్యపురుషు మృతికి భూమిలో జనులకీ,
యుగము గ్రుంగినట్టులుండు వేమా.

తాత్పర్యం

సాధారణ వ్యక్తి మరణం కుటుంబాన్ని మాత్రమే బాధిస్తుంది. కానీ పుణ్యాత్ముడు, మహనీయుడు మరణిస్తే సమాజమంతా విషాదంలో మునిగిపోతుంది.

భావం

గొప్ప వ్యక్తుల జీవితం వారి కుటుంబానికే కాదు, సమాజానికీ చెందుతుంది. వారి మరణం యుగానికే లోటుగా భావించబడుతుంది.

---

పద్యము – 54

సకల విద్య నేర్చి చచ్చి,
బ్రతుకు విద్య యొకటి నేర్వమనుచును ర్విజనులు,
కటకటబడుదురు,కడహాని దెలియరు వి.

తాత్పర్యం

అనేక విద్యలు నేర్చుకున్నా జీవితం ఎలా గడపాలో నేర్చుకోకపోతే ప్రయోజనం లేదు. చివరకు అజ్ఞానంతో బాధపడతారు.

భావం

పుస్తక జ్ఞానం మాత్రమే సరిపోదు. జీవితాన్ని సార్థకంగా జీవించే జ్ఞానం అత్యంత ముఖ్యమైనది.

---

పద్యము – 55

దూరదృష్టి గనరు దుడ్డిన దనుకను,
పారుపట్టెరుగరు పడిన దనుక,
దండసాధ్యులరయ ధర్మసాధ్యులు గారు,
భూమిజనులు వెర్రిబుద్ధి వేమా.

తాత్పర్యం

ప్రజలు తక్షణ లాభాల కోసం మాత్రమే ఆలోచిస్తారు. భవిష్యత్తు గురించి దూరదృష్టి కలిగి ఉండరు. బలంతో సాధించాలనుకుంటారు కానీ ధర్మంతో సాధించాలనే ఆలోచన తక్కువగా ఉంటుంది.

భావం

దూరదృష్టి, ధర్మబుద్ధి, వివేకం లేకపోతే సమాజం సరైన మార్గంలో నడవదు. ధర్మమే శాశ్వత విజయానికి ఆధారం.

---

భావసారం

ఈ పద్యాలలో వేమన మితాహారం, దానధర్మం, మహనీయుల గొప్పతనం, జీవనవిద్య, దూరదృష్టి మరియు ధర్మబద్ధమైన జీవనాన్ని బోధిస్తున్నాడు. సంపద, విద్య, శక్తి వాటిని సద్వినియోగం చేసినప్పుడే విలువైనవిగా మారతాయని స్పష్టం చేస్తున్నాడు.

CONCEPT ( development of human relations and human resources )