వేమన పద్యములు – తాత్పర్యములు
౨౧౬. పద్యము
వాక్కు శుద్ధి లేని వాడు చండాలుండు,
ప్రేమ శుద్ధి లేక పెట్టుటెట్లు?
నొసల భక్తుడైన నోరు తోడేలయా?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యం
మనసులో ప్రేమ, పవిత్రత లేని వాడే నిజమైన చండాలుడు. అలాంటి వాడు భక్తునిగా నటించినా, ఆ భక్తికి విలువ ఉండదు. అంతరంగ శుద్ధి లేకుండా చేసే భక్తి కేవలం ఆడంబరమే.
భావం
భక్తికి మూలం ప్రేమ మరియు హృదయశుద్ధి.
౨౧౭. పద్యము
పరగ బొమ్మగుడ్డు బరికించి చూచిన,
కులములన్ని యందు గూడ పుట్టె,
నందరొకట గలయ న న్న దమ్ములే కదా?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యం
గుడ్డును పగలగొట్టి చూస్తే అందులో ప్రత్యేకమైన కులం కనిపించదు. అలాగే మనుషులందరూ ఒకే విధంగా జన్మిస్తారు. కాబట్టి కులభేదాలు మానవుడు సృష్టించుకున్నవే.
భావం
మనుషులందరూ సమానులే; కులవివక్షకు స్థానం లేదు.
౨౧౮. పద్యము
కూడదేమి జేసె? కులమేమి చేసెను?
భూమి యేమి జేసె బొందికట్టె?
నరుడు బడెడు పాట్లు నగుబాట్లు చూడగా.
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యం
జన్మించిన కుటుంబం, కులం లేదా భూమి మనిషి గొప్పతనాన్ని నిర్ణయించవు. మనిషి తన కర్మల వల్లే గౌరవం పొందుతాడు లేదా కష్టాలు అనుభవిస్తాడు.
భావం
జన్మ కాదు, కర్మే మనిషి విలువను నిర్ణయిస్తుంది.
౨౧౯. పద్యము
కానలేరు గాని కలియుగంబుననున్న,
మనుజులందరికిని మానమొకటి,
దాష్టికులగు వారు తమవలె జూడక,
పరుల బోవనాడుదురు ర వేమా.
తాత్పర్యం
ప్రతి మనిషికీ సమానమైన గౌరవం ఉంది. కానీ అహంకారులు ఇతరులను తమతో సమానంగా చూడకుండా తక్కువగా చూస్తారు. ఇదే సమాజంలోని అన్యాయానికి కారణం.
భావం
ప్రతి మనిషిని గౌరవంగా చూడడం నిజమైన మానవత్వం.
౨౨౦. పద్యము
జాతులందునెట్టి జాతి ముఖ్యము చూడ,
యెరుక లేక దిరుగ నేమి గలదు,
యెరుక గలుగు మనుజుడే జాతి గలవాడు.
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యం
ఏ జాతి గొప్పదో అని వెదకడం వ్యర్థం. నిజమైన గొప్పతనం జ్ఞానంలో ఉంది. వివేకం, ఆత్మజ్ఞానం కలిగిన వాడే ఉన్నతుడు; జన్మతో కాదు, జ్ఞానంతోనే మనిషి విలువ నిర్ణయించబడుతుంది.
భావం
జ్ఞానమే మనిషి అసలైన జాతి, జన్మ కాదు.
సారాంశం
ఈ పద్యాలలో వేమన హృదయశుద్ధి, ప్రేమ, సమానత్వం, కులవివక్ష నిర్మూలన, మానవ గౌరవం మరియు జ్ఞాన ప్రాముఖ్యతను బోధిస్తున్నాడు. జన్మ ఆధారంగా కాకుండా గుణం, జ్ఞానం, మానవత్వం ఆధారంగా మనిషిని అంచనా వేయాలని స్పష్టంగా ఉపదేశిస్తున్నాడు.
CONCEPT ( development of human relations and human resources )