వేమన పద్యములు – తాత్పర్యములు
135. ధైర్యవంతుని దాతృత్వం
ధైర్యయుతునకితర ధనమైన నదురేమి?
దానమిచ్చునవుడే తనకు దగ్జెనెలమి;
మించు పనికినెవరేమి సేయుదురు?
అడుగు దప్ప తప్పు పిడుగు వేమ.135-
తాత్పర్యం
ధైర్యం కలిగిన వ్యక్తికి ధనం కేవలం సాధనం మాత్రమే. అతడు సంపదను సమాజహితానికి వినియోగిస్తాడు. దానం చేసే వాడికి కలిగే కీర్తి, తృప్తి, గౌరవం ఇతర ఏ కార్యంతోనూ సులభంగా లభించవు. ధైర్యం, దాతృత్వం కలిసి ఉన్నప్పుడు జీవితం సార్థకమవుతుంది.
౧౩౬. ధన సంపాదన కంటే ధన వినియోగం గొప్పది
ద్రోహబుద్ధినైన దొంగరికెమునైన,
సటలనైన సాహసముననైన,
సంపదాధికు చేత సాధించి ధనమును,
బడుగుకిచ్చి బాగుపడును వేమ.
తాత్పర్యం
ధనం ఎలా సంపాదించబడిందన్నదానికంటే దాన్ని ఎలా వినియోగిస్తున్నామన్నది ముఖ్యమని వేమన సూచిస్తున్నాడు. పేదలకు, అవసరమైన వారికి సహాయం చేయడం ద్వారా సంపదకు సార్థకత వస్తుంది. సమాజహితానికి ఉపయోగపడిన ధనం మాత్రమే నిజమైన విలువను పొందుతుంది.
౧౩౭. గురుకృప లేక పరమార్థం తెలియదు
నరుడటు పరమాత్మ గురుని జేరినవుడ,
హస్తమందు మోయమపుడె చూపు;
విరివి సంపదలను విర్రవీగిన జీవి,
పరమెరుగక యముని పాలు వేమ.
తాత్పర్యం
గురువు మార్గదర్శనం పొందినవారికి పరమాత్మ తత్వం స్పష్టమవుతుంది. సంపద, అధికారం, అహంకారంతో విర్రవీగే వ్యక్తి జీవిత సత్యాన్ని గ్రహించలేడు. ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానం లేకపోతే సంపద కూడా మనిషిని రక్షించలేదని వేమన హెచ్చరిస్తున్నాడు.
౧౩౮. అనిత్యమైన సంసార బంధాలు
బిడ్డలను, సతులను, పేరైన చుట్టాల,
సంపదల, తనువుల జాల నమ్మి,
సంతపిల్లుచుండు రణభంగురములన్ని,
తెలియలేరదేమి దెల్ప వేమ.
తాత్పర్యం
పిల్లలు, భార్య, బంధువులు, సంపద, శరీరం — ఇవన్నీ అనిత్యమైనవే. వాటినే శాశ్వతమని భావించి మమకారంతో జీవించడం అవివేకం. జీవితంలోని ప్రతి వస్తువు మార్పుకు లోబడి ఉంటుందని గ్రహించినవాడే నిజమైన జ్ఞాని.
భావం
ఈ పద్యాలలో వేమన ధైర్యం, దాతృత్వం, సంపద యొక్క సద్వినియోగం, గురుభక్తి, ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానం, మరియు సంసార బంధాల అనిత్యత గురించి బోధించాడు. ధనం కంటే ధర్మం గొప్పది; సంపద కంటే జ్ఞానం శ్రేష్ఠం; బంధాల కంటే ఆత్మసత్యం నిత్యమని తెలియజేశాడు.
#వేమన #వేమనపద్యములు #వేమనతాత్పర్యం #దాతృత్వం #గురుభక్తి #ఆత్మజ్ఞానం #మానవవిలువలు #తెలుగుసాహిత్యం #తత్వచింతన #Vemana #TeluguLiterature #WordPressSEO
