వేమన పద్యములు – తాత్పర్యములు (144–148)
౧౪౪. నోటి పుప్పికెల్ల నొప్పి లేకుండగా
పద్యము:
నోటి పుప్పికెల్ల నొప్పి లేకుండగా,
నాకు పోక సున్న మౌషధంబు ,
పెట్టకుండెనేని పెను రోత వేసురా!
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యము:
తినగలిగే శక్తి, ఆరోగ్యం ఉన్నప్పుడే మంచి భోజనం చేయాలి. అవసరమైన సమయంలో చేయని ఉపకారం తరువాత చేసినా ప్రయోజనం ఉండదు. సమయానికి చేసిన సహాయమే విలువైనదని వేమన బోధిస్తున్నాడు.
౧౪౫. అన్నమదము వలన
పద్యము:
అన్నమదము వలన అతివలు నరులట్టు
లేపు రేగి మదనుడేచెసందు,
రన్నము డుగు వెనుక నతడెందు బోయెరా?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యము:
ఆహారం వల్ల శరీరంలో శక్తి పెరుగుతుంది. దాని ప్రభావంతో కామం, అహంకారం వంటి భావాలు కూడా ఉద్భవించవచ్చు. అయితే ఆహారం జీర్ణమైన తరువాత ఆ గర్వం, ఆవేశం తగ్గిపోతాయి. కాబట్టి శరీర బలంపై గర్వపడకూడదని వేమన సూచిస్తున్నాడు.
౧౪౬. ఎర్రనాడుదాని నెపార జూచిన
పద్యము:
ఎర్రనాడుదాని నెపార జూచిన,
వేకి బుట్టి చాల వెర్రి బట్టు,
పల్లు తెరచి నగిన బట్టు పెన్భుతంబు
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యము:
బాహ్య సౌందర్యం చూసి మోహపడటం అవివేకం. రూపాన్ని చూసి మోసపోవద్దు. బయటకు అందంగా కనిపించినా లోపల గుణం లేకపోతే అది ప్రయోజనం లేనిదే.
౧౪౭. హీనజాతి వానినిలు జేరనిచ్చేనా
పద్యము:
హీనజాతి వానిని లు జేరనిచ్చేనా,
హాని వచ్చునెంత వాని కైన,
ఈగ కడుపుజొచ్చి ఇట్టట్టు జేయదా?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యము:
ఈ పద్యంలో "హీనజాతి" అనే పదాన్ని జన్మ ఆధారంగా కాకుండా చెడు స్వభావం గల వ్యక్తిగా అర్థం చేసుకోవాలి. దుష్టులను దగ్గర చేర్చుకుంటే వారు హాని కలిగిస్తారు. ఈగ ఆహారంలో పడితే దానిని చెడగొట్టినట్లే చెడ్డవారి సాంగత్యం నష్టానికి దారి తీస్తుంది.
౧౪౮. అల్పుడైన వానికి అధికారము
పద్యము:
అల్పుడైన వానికి అధికార మబ్బెనా ,
దొడ్డు కొంచెమనక తూల బలుకు
చెప్పు గొరుకు కుక్క చెరుకు చవే మెగ్గు?
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
తాత్పర్యము:
అర్హతలేని వ్యక్తికి అధికారం ఇస్తే అతడు దాని విలువను అర్థం చేసుకోలేడు. చెప్పు కొరికే కుక్కకు చెరుకు తీపి తెలియనట్లే, అల్పబుద్ధి గలవాడు గొప్ప బాధ్యతను సద్వినియోగం చేయలేడు.
భావం
ఈ పద్యాలలో వేమన సమయోచిత సహాయం, ఆహార ప్రభావం, రూపమోహం, దుష్టసాంగత్యం, అధికారానికి అర్హత వంటి విషయాలను చర్చించాడు. అవసరమైన సమయంలో చేసిన సహాయమే విలువైనది. బాహ్య రూపానికి మోసపోకూడదు. చెడ్డవారి సాంగత్యాన్ని దూరంగా ఉంచాలి. అర్హత ఉన్నవారికే బాధ్యతలు అప్పగించాలి.
రచన: చి. రామమోహన్
#వేమన #వేమనపద్యములు #తాత్పర్యములు #యోగివేమన #నీతిపద్యాలు #తెలుగుసాహిత్యం #మానవవిలువలు #Vemana #TeluguLiterature #TeluguPhilosophy
